اطلاعیه‌ی «کارگاه نقد عملی روان‌کاوانه» (آنلاین ـ حضوری)

کارگاه «نقد عملی روان‌کاوانه» برای کسانی طراحی شده است که با مفاهیم پایه‌ای نظریه‌ی روان‌کاوی کلاسیک (فرویدی) آشنا هستند و مایل‌اند در نقد عملی روان‌کاوانه تبحّر پیدا کنند. لذا رویکرد این کارگاه صرفاً کاربردی است و به مفاهیم نظری نخواهیم پرداخت. در این کارگاه یک داستان کوتاه از صادق هدایت و یک فیلم سینمایی از داریوش مهرجویی به شیوه‌ی روان‌کاوانه نقد خواهند شد. روش کار به این صورت خواهد بود که بخش‌هایی از داستان، همچنین صحنه‌هایی از فیلم‌ها، را به‌تفصیل و بر اساس مفاهیم و روش‌شناسی نظریه‌ی روان‌کاوی تحلیل می‌کنیم. انتظار می‌رود به این ترتیب، اعضای کارگاه پس از گذراندن این دوره اعتمادبه‌نفْسِ لازم برای نقد مستقلانه‌ی متون ادبی را به دست آورند.

در این کارگاه هیچ کتاب خاصی مبنای بحث‌ها نخواهد بود، اما علاقه‌مندان می‌توانند برای مطالعه‌ی شخصی و آشنایی با نمونه‌هایی از نقد ادبی روان‌کاوانه به قلم بنیان‌گذار این نظریه، زیگموند فروید، مراجعه کنند به کتاب «کاربرد روان‌کاوی در نقد ادبی» (۱۴۰۴، انتشارات مروارید) که هفت نقد از فروید بر آثار ادبی را شامل می‌شود.

کارگاه «نقد عملی روان‌کاوانه» به صورت آنلاین و حضوری طی ۵ جلسه‌ی ۹۰ دقیقه‌ای و در روزهای یکشنبه و چهارشنبه برگزار می‌شود:

  • روزهای یکشنبه ساعت ۱۸ تا ۱۹:۳۰ به صورت آنلاین برای کلیه‌ی اعضای کارگاه (۵ ،۱۲ و  ۱۹ مهر)
  • روزهای چهارشنبه ساعت ۱۷ الی ۱۸:۳۰ به صورت آنلاین و حضوری به انتخاب هر عضو کارگاه (۸ و ۱۵ مهر)

اطلاعات بیشتر و نام‌نویسی: ۰۹۱۹۳۳۹۹۱۰۵

نسبت رمان مدرن با واقعیت

رمان‌نویس مدرن که خود شاهد دهشت‌ها و محنت‌های ناشی از خِرَدگراییِ محض و فروپاشیدن مبانی انسانیت در چند دهه‌ی اول قرن بیستم بوده است، می‌کوشد رمانی بیافریند که در عین شباهت به دنیایی که می‌شناسیم، همزمان دنیای کمال‌مطلوب دیگری را نیز از طریق نمادپردازی و لایه‌های چندگانه‌ی معنا به ذهن خواننده القا کند. این کار، در واقع کوششی است در جهت آفرینش واقعیتی نو. به سخن دیگر، وی بر خلاف اسلاف خود، صرفاً در پی بازنمایی واقعیت (محاکات) نیست، نه فقط به سبب این‌که واقعیتِ زندگی در عصر جدید جذابیتی برای او ندارد، بلکه همچنین به این دلیل که وی اساساً منکر وجود واقعیت عینیِ یکسان برای همه‌ی آدمیان است. در دوره و زمانه‌ای که اینشتین ثابت می‌کند خصوصیات فیزیکیِ اجسام در هر ذهن مُدرِکی به گونه‌ای خاص جلوه می‌یابد، صحبت از «واقعیت عینی» و «بازآفرینی واقعیت» توجه مخاطبان فراوانی را به خود جلب نخواهد کرد. پس رمان‌نویس مدرن ترجیح می‌دهد به جای تصویرگریِ محضِ دنیای مشهود، به شکافی بپردازد که بین دنیای مشهود و انعکاس این دنیا در ذهن انسان وجود دارد.


آنچه خواندید بخشی از نوشتاری با عنوان «گذار از مدرنیسم به پسامدرنیسم در رمان» است که در کتاب گفتمان نقد منتشر شده است. چاپ جدید این کتاب اخیراً از سوی انتشارات نیلوفر انتشار یافت و در سی‌وششمین نمایشگاه کتاب تهران در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است. برای تهیه‌ی این کتاب همچنین می‌توانید به فروشگاه اینترنتی انتشارات نیلوفر مراجعه کنید.

تجربه‌ی تدریس در دانشگاه کابل

روز دوشنبه ۱۹ مهر ۱۴۰۰، ساعت ۱۸ تا ۲۰، جلسه‌ای فرهنگی درباره‌ی افغانستان برگزار می‌شود که یکی از سخنرانان آن دکتر حسین پاینده استاد نظریه و نقد ادبی دانشگاه علامه طباطبائی است که دو سال پیش به دعوت دانشگاه کابل به افغانستان سفر کرد و به دانشجویان دوره‌ی دکتری زبان و ادبیات فارسی نقد ا دبی آموخت. دکتر پاینده در این جلسه از فضای فرهنگی افغانستان و احساس خود از بودن در آن کشور سخن خواهد گفت. شرکت در این جلسه که به صورت مجازی برگزار می‌شود، برای همه آزاد است.

این جلسه را انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات با همکاری دانشکده‌ی علوم اجتماعی دانشگاه تهران و انجمن علمی سیاستگذاری عمومی دانشگاه علامه برگزار می‌کند.

نشانی تالار مجازی این جلسه: bn2.ir/iscs