به درخواست دوستانی که قادر به حضور در کارگاه «نقد ادبی روانکاوانه» نیستند، این کارگاهِ دکتر پاینده توأمان به صورت حضوری و مجازی برگزار میشود.
هدف از برگزاری این کارگاه، معرفی نظریهی روانکاوی، بهویژه در حوزهی مطالعات ادبی و هنری، و ترسیم چشمانداز روشنی از مفاهیم بنیادی و روششناسیِ خاص این رهیافت در نقد ادبی است. روانکاوی امروزه یکی از پُرطرفدارترین و مهمترین رهیافتهای نقد ادبی محسوب میشود و شرح و تبیین روششناسیِ آن یک فصل مستقل از همهی کتابهای جدید در حوزهی نظریه و نقد ادبی را به خود اختصاص داده است. این شیوه از نقد ماهیتی میانرشتهای دارد و بهویژه از زمانی در ادبیات کاربرد پیدا کرد که متون اصلی نظریهی روانکاوی در چند دههی نخستِ قرن بیستم بهطور گسترده منتشر شدند. از آن زمان تاکنون، این نظریه در بسیاری از حوزههای علوم انسانی، بهویژه مطالعات هنری و ادبی، تأثیر گذاشته است. کارگاه «نقد ادبی روانکاوانه» به گونهای طراحی شده است که شرکتکنندگان پس از اتمام این دورهی آموزشی بهدرستی بدانند نظریهی روانکاوی چیست، مفروضات اساسیِ آن کداماند، چه مقاصدی را دنبال میکند، روششناسیِ آن چیست و چگونه در نقد متون ادبی و آثار هنری به کار میرود. به این منظور، علاوه بر توضیح مبانی تئوریک روانکاوی و شرح اصطلاحات و روششناسیِ آن، یک فیلم سینمایی ایرانی و برخی متون ادبی (شعر و داستان کوتاه) از منظر این نظریه نقد خواهند شد. این کارگاه به نظریهی روانکاوی کلاسیک (فرویدی) اختصاص دارد و به سبب کثرت مطالب آن، مکاتب پسافرویدی (از جمله نظریهی یونگ و نظریهی لاکان) میبایست در قالب کارگاههای جداگانه به علاقهمندان معرفی شود.
این کارگاه بر اساس کتاب نظریه و نقد ادبی: درسنامهای میانرشتهای برگزار خواهد شد (ویراست دوم، پاییز ۱۴۰۲، انتشارات مروارید). اعضای کارگاه هر هفته بخشی از مطالب کتاب را پیشاپیش میخوانند تا در بحثهای کارگاه بتوانیم مطالب بیشتری را مطرح کنیم. از اعضای کارگاه درخواست میشود برای جلسهی اول، صفحات ۶۵ الی ۷۴ را بخوانند.
زمان برگزاری کارگاه: چهارشنبهها، ۱۸ تا ۱۹:۳۰
